12 listopada 2019

60 na 100: Sąsiadki. Wystawa

Zapraszamy do Muzeum Powstań Śląskich na wystawę „60 na 100: SĄSIADKI”: można ją oglądać do 7 grudnia 2019 roku (w godzinach otwarcia Muzeum), ponownie wróci tu w styczniu 2020 roku. Organizatorem wystawy jest Regionalny Instytut Kultury w Katowicach.

***

Wernisaż wystawy mobilnej „60 na 100. SĄSIADKI. Głosem kobiet o powstaniach śląskich i plebiscycie”, czyli śląska herstoria w memach Marty Frej odbył się 25 listopada 2019 r. w Muzeum Powstań Śląskich w Świętochłowicach. Wystawa jest edukacyjnym projektem Regionalnego Instytutu Kultury w Katowicach przygotowanym przez popularyzatorkę historii kobiet dr Małgorzatę Tkacz-Janik, specjalistkę ds. kulturowego dziedzictwa niematerialnego, która wystawę otworzyła, zapraszając do głosu kolejno: panią dyrektor muzeum, senatorkę  Halinę Biedę, pana dyrektora Regionalnego Instytutu Kultury Adama Pastucha, który – co zaskoczyło wszystkich – pięknie używał feminatywów!
.
Po powitaniu gości i publiki głos zabrała Anna Kowalczyk, autorka książki-bestselleru „Brakująca połowa dziejów. Krótka historia kobiet na ziemiach polskich” (z ilustracjami Maty Frej). Dobitnie wykazała nieistnienie kobiet w przekazie historycznym w Polsce, na kartach podręczników, w pamięci zbiorowej oraz edukacji regionalnej. Kowalczyk swoje wystąpienie zakończyła nawiązując do tytułu wystawy: „Sąsiadki wielkiej historii, ale mieszkanki codziennego mozołu – dziś zapraszają nas do siebie na herbatę”.

Z kolei Marta Frej mówiła o swojej pracy nad wizerunkami bohaterek wystawy, a bywało, że materiał archiwalny był bardzo skąpy. Tym silniejsze rodziło to – wspominała – pragnienie, by ocalić pamięć tych kobiet. Zwróciła też uwagę, że ten projekt jest przyczynkiem, by ćwiczyć kobiecą solidarność, z którą daleko zajdziemy.

Po wystąpieniu Marty Frej Małgorzata Tkacz-Janik zaprosiła do zajęcia honorowych miejsc potomkinie i potomków kilku kobiet upamiętnionych na wystawie. Byli to:

Apolonia Bramowska – wnuczka Józefy Bramowskiej, senatorki II RP. Pani Apolonia powiedziała, że jej babcia była feministką w dobrym tego słowa znaczeniu; miała ogromne wsparcie swego męża i dlatego miała czas na pracę i mogła wykorzystać swój potencjał; była bardzo skromna, dobra, miała swoją dumę i godność jako kobieta i jako Ślązaczka.

Danuta Małecka-Rzepecka – potomkini Karoliny Hager, córka do dziś znanej w Zabrzu Bożeny HagerMałeckiej – polskiej lekarki i polityczki opisała Karolinę, która w przekazie rodzinnym zachowała się jako kobieta wychowująca dzieci w duchu patriotycznym, zasłużona dla rozwoju czytelnictwa, dla miasta i jego mieszkańców.

Dr Paweł Parys – prawnuk Klary Parys, jako kustosz i muzealnik pracujący na co dzień w Muzeum Śląskim na kanwie losów swojej prababki szczegółowo prześledził losy swojej rodziny i Śląska tamtego okresu.

Grzegorz Wolnik – bratanek Anieli Wolnik, po dziś dzień mieszkający w tym samym domu, w którym żyła ciotka Aniela, bardzo osobiście i sugestywnie opowiedział o życiu domu wielopokoleniowej śląskiej rodziny. Domu, do którego pukały powstania, plebiscyt, wojny, więzienni żandarmi, ale i święta, i codzienne radości.

Dr Ewa Piaskowska – bratanica Haliny Stęślickiej. Opowiedziała nie tylko o posłane na Sejm Halinie, ale o innych kobietach ze Stęślickich, podsumowując, że w tej rodzinie kobiety od pokoleń są niezależne, aktywne, samodzielne.

Wiele jeszcze padło tego wieczoru ważnych i dobrych słów o historii kobiet. Głos zabrała również obecna na spotkaniu związana ze Śląskiem wicemarszałkini Senatu Gabriela Morawska-Stanecka, oprócz niej parlament reprezentowały senatorka Joanna Sekuła oraz posłanka z okręgu Gliwice-Bytom Wanda Nowicka, które poparły pomysł organizacji wystawy w parlamencie.

Organizator: Regionalny Instytut Kultury w Katowicach
Partnerzy: Śląskie Stowarzyszenie Szlakiem Kobiet / Śląski Szlak Kobiet, Muzeum Powstań Śląskich w Świętochłowicach oraz projekt Stulecie Praw Kobiet i akcja internetowa pt.: „160-lecie urodzin Janiny Omańkowskiej”.
Patron medialny: wysokieobcasy

Wystawa objęta jest honorowym patronatem Marszałka Województwa Śląskiego Jakuba Chełstowskiego. Śląskie. Pozytywna energia / Wystawa jest częścią obchodów -lecia Powstań Śląskich.

Projekt realizowany w ramach obchodów stulecia odzyskania niepodległości / Niepodległa